Aktualności

Alkohol – podnosi czy obniża cukier?

25 października 2019

Zdjęcie autora
Diabdis
5 min read

Nadużywanie alkoholu nikomu nie wychodzi na zdrowie, ale jak mawiają w odpowiednich ilościach wszystko jest dla ludzi. Nawet jeśli chorujemy na cukrzycę, nie jesteśmy skazani na całkowitą abstynencję. Aby jednak diabetyk mógł bezpiecznie sięgać po alkohol, powinien przyswoić sobie nieco teorii, jak różnego rodzaju procenty wpływają na poziom cukru we krwi.

Czy chorując na cukrzycę, możemy spożywać alkohol jakichkolwiek ilościach? Jeśli choroba jest dobrze wyrównana, nie mamy dodatkowych schorzeń takich jak np. neuropatia cukrzycowa, choroby wątroby lub trzustki oraz wiemy, jak prowadzić samokontrolę po spożyciu alkoholu, to nie jest on bezwzględnie zakazany.

Zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, pacjenci z cukrzycą mogą sobie pozwolić na ustaloną na podstawie badań tzw. bezpieczną dzienną dawkę alkoholu, która wynosi 20 g czystego alkoholu etylowego dla kobiet i 30 g dla mężczyzn.

Zgodnie z obecną wiedzą naukową, takie ilości alkoholu, nawet spożywane codziennie, są bezpieczne dla naszego zdrowia (choć w tym miejscu warto wspomnieć, że wielu lekarzy z tą tezą polemizuje, chociażby dlatego, że podatność na uzależnienie jest kwestią indywidualną, dla niektórych osób i takie ilości mogą być niebezpieczne). Dla diabetyków ważniejszą kwestią od bezpiecznej dziennej dawki jest to, jak przygotować się do okazjonalnego spożywania alkoholu, by nie narazić się ani na hipoglikemię, ani na hiperglikemię.

Wpływ alkoholu na cukry

Stwierdzenie, że spożywanie alkoholu prowadzi do niedocukrzeń (i z tego powodu diabetycy powinni go unikać) jest dużym uproszczeniem. Alkohol niesie ze sobą duże ryzyko hipoglikemii, ale jednocześnie może znacząco podnosić poziom cukru we krwi. Wszystko zależy od tego, czy trunek, który spożywamy, zawiera węglowodany czy same „procenty”. Jeśli zawiera węglowodany, to jego spożywanie może skutkować hiperglikemią. Dlatego pacjenci z cukrzycą typu 1 spożywając alkohol powinni powinni pamiętać także o insulinie.

Trunki, które zawierają węglowodany:

  • piwo;
  • likiery;
  • nalewki;
  • wina słodkie;
  • drinki na bazie słodkich soków i napojów.

Jak obliczyć dawkę insuliny na słodkiego drinka? Tak, jak w przypadku innych produktów węglowodanowych należy posiłkować się tabelami wartości odżywczej.
W przypadku alkoholu bierzemy pod uwagę jedynie wymienniki węglowodanowe. Przykładowo 100 g piwa zawiera 3,8 g węglowodanów, a zatem w kuflu (500 g) piwa jasnego znajduje się 19 g węglowodanów, czyli ok. 2 WW.

Alkohole wysokoprocentowe, takie jak wódka, whisky, a także wino wytrawne nie zawierają węglowodanów i nie ma potrzeby uwzględniania ich przy podawaniu insuliny. Jednak pijąc alkohol należy coś jeść, więc jako taka insulina będzie potrzebna, ale jedynie w przypadku spożywania: posiłku lub napoju.

Piwo nie tylko zawiera węglowodany, ale też ma bardzo wysoki indeks glikemiczny.– IG piwa wynosi aż 110. Co oznacza, że piwo podnosi cukier szybciej od glukozy, której IG wynosi 100.

Alkohol a ryzyko hipoglikemii

Prawdą jest, że alkohol znacząco zwiększa ryzyko niedocukrzenia. Nie chodzi tu jednak o spadek glukozy w trakcie picia, który łatwo pomylić ze stanem upojenia alkoholowego, ale o niedocukrzenia często wiele godzin po spożywaniu alkoholu. Te najczęściej występują w nocy, albo w godzinach wczesnoporannych. Do niedocukrzenia może nas doprowadzić każdy trunek, zarówno słodkie wino, jak i alkohole mocne. Ryzyko to związane jest z zatruciem organizmu alkoholem, co hamuje nocne wydzielanie glikogenu przez wątrobę.

Dlaczego tak się dzieje? Glukoza, która znajduje się w naszej krwi, nie pochodzi tylko i wyłącznie bezpośrednio z pożywienia. To między innymi dlatego potrzebujemy insuliny w nocy, kiedy teoretycznie nie spożywamy posiłków.

Co dzieje się więc kiedy wypijemy więcej niż przepisową lampkę wina? Alkohol jest dla organizmu trucizną, a za oczyszczanie krwi z tej toksyny odpowiedzialna jest właśnie wątroba. Kiedy wątroba jest zajęta metabolizowaniem alkoholu, zablokowane jest jej podstawa funkcja produkcji i wydzielania glikogenu. Stąd po nadużywaniu alkoholu łatwo o ciężkie niedocukrzenie z utratą przytomności. Jeśli do niego dojdzie, konieczne będzie podanie glukozy dożylnie. Podanie glukagonu w takiej sytuacji jest zbyteczne, bo glukagon ma za zadanie „zmusić” wątrobę do produkcji glukozy, przy zatruciu alkoholem ta reakcja nie zachodzi.

Jak nie dopuścić do hipoglikemii po alkoholu?

• Nigdy nie pij na pusty żołądek. Alkohol powinien być dodatkiem do jedzenia, najlepiej takiego, które poza węglowodanami, zawiera także tłuszcz i białko.
• Często sprawdzaj glikemię, nie zapominaj o kontroli poziomu cukru we krwi przed snem oraz w nocy.
• Jeśli poziom cukru we krwi przed snem jest w normie, zjedz dodatkową przekąskę lub zmniejsz insulinę bazową.

Alkohol to puste kalorie

Diabetycy muszą pamiętać też o tym, że alkohol jest bardzo kaloryczny, 1 g czystego alkoholu dostarcza aż 7 kalorii. Dla przypomnienia 1 g węglowodanów dostarcza 4 kcal, a 1 g tłuszczu 9 kcal. To ważna informacja, szczególnie dla pacjentów z cukrzycą typu 2, którzy walczą z nadmiarem kilogramów. Częste spożywania nawet niewielkich ilości alkoholu może skutecznie niweczyć próby odchudzania. Nie dość, że wraz z procentami dostarczamy sobie pustych kalorii, to jeszcze po alkoholu zwykle tracimy poczucie sytości i jemy więcej niezdrowych i kalorycznych rzeczy, takich jak chipsy czy orzeszki. Także z tego powodu należy traktować alkohol, jako używkę do stosowania w niewielkich ilościach i sporadycznie.

Pamiętaj! Alkohol, podobnie jak hiperglikemia może prowadzić do uszkodzeń nerwów obwodowych. Stąd pacjenci z objawami neuropatii cukrzycowej powinni bezwzględnie unikać alkoholu.

Oceń ten artykuł:
1 Gwiazdka2 Gwiazdki3 Gwiazdki4 Gwiazdki5 Gwiazdek

zobacz także