Aktualności

Czym się różni cukrzyca typu 1 od cukrzycy typu 2?

28 lipca 2019

Zdjęcie autora
Diabdis
4 min read

O cukrzycy często mówi się nie określając jej typu. W wielu przypadkach i bez tego doprecyzowania przekaz jest prawdziwy – wzrasta zachorowalność na cukrzycę, choroba może doprowadzić do powikłań, cukrzyca skraca życie. Jednak tak naprawdę, cukrzyca typu 1 i cukrzyca typu 2 to dwie zupełnie różne choroby. Łączy je podwyższony poziom cukru we krwi; różnią przyczyny powstawania, charakter hiperglikemii, metody leczenia oraz ryzyko wystąpienia powikłań. Jakie są główne różnice między cukrzycą typu 1 a cukrzycą typu 2?

Przyczyny cukrzycy typu 1 i cukrzycy typu 2

Cukrzyca to choroba cywilizacyjna? Prawda, ale tylko w odniesieniu do cukrzycy typu 2. Powstaje ona w wyniku insulinooporności, a mała wrażliwość tkanek na insulinę to przede wszystkim efekt nadmiaru kilogramów. Im mniej się ruszamy i im bardziej niezdrowa jest nasza dieta (bogata w produkty przetworzone, cukry proste, tłuszcze trans) tym większe ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2. Dobra wiadomość jest taka, że to, czy zachorujemy po części zależy od nas. Wiedząc, że jesteśmy w grupie ryzyka cukrzycy (bo np. mamy diabetyków wśród bliskich) możemy działać prewencyjnie, czyli przede wszystkim pilnować prawidłowej masy ciała.

Zupełnie inaczej jest w przypadku cukrzycy typu 1. Jest to choroba autoimmunologiczna, wynikająca z „błędu” układu odpornościowego, który z niewiadomych powodów niszczy komórki trzustki produkujące insulinę. Insulina jest hormonem, który reguluje gospodarkę węglowodanową, a tym samym poziom cukru we krwi.

Przyczyną cukrzycy typu 2 jest nasilająca się insulinooporność, czyli zmniejszona wrażliwość tkanek na endogenną (własną) insulinę. Poziom insuliny we krwi na początku zachorowania może być wysoki. Przyczyną cukrzycy typu 1 jest zniszczenie komórek trzustki produkujących insulinę. W momencie rozpoznania cukrzycy typu 1 stwierdza się duży niedobór lub całkowity brak insuliny.

Objawy cukrzycy typu 1 i cukrzycy typu 2

Nieleczona cukrzyca typu 1 daje charakterystyczne, nasilone objawy. Są to przede wszystkim trudne do zaspokojenia pragnienie (potrzeba picia jest nieustanna, w dzień i w nocy) oraz potrzeba częstego oddawania mocz. Osoba, która cierpi z powodu niedoboru insuliny budzi się wielokrotnie w ciągu nocy, by się napić i skorzystać z toalety. Nawet starszym dzieciom i nastolatkom (cukrzyca typu 1 zwykle diagnozowana jest u dzieci i młodzieży) może zdarzyć się moczenie nocne. Z czasem pojawia się utrata masy ciała.

Cukrzyca typu 2 nie daje nasilonych objawów, dodatkowo są one mało specyficzne i łatwo je zbagatelizować. Pacjent może odczuwać zmęczenie, w szczególności po posiłkach bogatych w węglowodany. Może mieć napady głodu, także po jedzeniu. O cukrzycy typu 2 mogą świadczyć nawracające infekcje intymne, zaburzenia erekcji, utrudnione gojenie się z pozoru niewielkich ran i zadrapań.

Bardzo nasilone objawy cukrzycy typu 1 wynikają z bardzo dużego niedoboru insuliny. Poziom cukru we krwi przy diagnozie zwykle jest bardzo wysoki (powyżej 300 mg/dl). Często bezobjawowy przebieg cukrzycy typu 2 wynika z umiarkowanej hiperglikemii. Cukrzyca typu 2 zwykle diagnozowana jest przy glikemii poniżej 250 mg/dl.  

Leczenie cukrzycy typu 1 i cukrzycy typu 2

Cukrzyca typu 1 zawsze musi być leczona insuliną. Organizm nie wytwarza sam hormonu i musi otrzymywać go z zewnątrz w postaci codziennych zastrzyków. Przyjmowanie insuliny wiążę się z koniecznością prowadzenia regularnej samokontroli (badanie poziomu cukru kilka/kilkanaście razy na dobę).

Natomiast w przypadku cukrzycy typu 2 możliwe są różne schematy leczenia:

  • Wyłącznie dieta i aktywność fizyczna;
  • Metformina + dieta i aktywność fizyczna;
  • Metformina + pochodne sulfonylomocznika + dieta i aktywność fizyczna;
  • Metformina + leki inkretynowe lub flozyny + dieta i aktywność fizyczna;
  • Metformina + insulina + dieta i aktywność fizyczna.

Cukrzyca typu 2 ma postępujący charakter, w związku z czym jej leczenie musi być intensyfikowane. Początkowo do unormowania glikemii może wystarczać sama metformina, po wielu latach choroby potrzebna jest insulina. Inaczej mówiąc, w cukrzycy typu 2 leczenie jest znacznie bardziej zróżnicowane, w zależności od stopnia zaawansowania choroby.

Powikłania w cukrzycy typu 1 i cukrzycy typu 2

Obydwa typy cukrzycy, jeśli glikemia nie jest dostatecznie wyrównana, mogą skutkować powikłaniami mikro i makronaczyniowymi. U pacjentów z cukrzycą typu 1 najczęściej w pierwszej kolejności rozwijają się powikłania mikronaczyniowe: retinopatia, neuropatia, nefropatia. Pojawiają się one po kilku/kilkunastu latach od rozpoznania choroby. U pacjentów z cukrzycą typu 2 często już w momencie diagnozy cukrzycy można stwierdzić początki powikłań. W tej grupie chorych dominują powikłania makronaczyniowe, czyli choroby układu sercowo-naczyniowego.

Cukrzyca typu 1Cukrzyca typu 2
Choroba autoimmunologiczna (układ odpornościowy błędnie rozpoznaje komórki beta trzustki jako „wroga” i niszczy je.Choroba cywilizacyjna – na jej powstawanie największy wpływ ma niezdrowy styl życia.
Zawsze wymaga leczenia insuliną.Możliwe są różne metody leczenie – tzw. terapia behawioralna (dieta, aktywność fizyczna), leki doustne i insulina.
Zwykle diagnozowana jest u pacjentów z prawidłową masą ciała; zwykle diagnozowana jest w okresie dzieciństwa, nastoletnim bądź wczesnej młodości, rzadko u osób w średnim wieku.Zwykle dotyczy pacjentów z nadwagą lub otyłością; zwykle diagnozowana jest u osób w średnim wieku i starszych, rzadziej u dzieci i młodzieży.
Charakteryzuje się bezwzględnym niedoborem insuliny bądź jej wydzielenie jest szczątkowe.Organizm wydziela własną insulinę (niekiedy w bardzo dużych ilościach) lecz z powodu insulinooporności nie działa ona efektywnie.
Charakteryzuje się dużymi wahaniami glikemii.Wahania glikemii są znacznie mniejsze niż w przypadku cukrzycy typu 1.
Ryzyko wystąpienia ostrych powikłań cukrzycy (hipoglikemii, kwasicy ketonowej) jest znaczne.Ryzyko wystąpienia ostrych powikłań cukrzycy (hipoglikemii, kwasicy ketonowej) jest ograniczone.
Objawy choroby są nasilone i gwałtowne – ciężko je „przegapić”, diagnoza stawiana jest szybko.Objawy choroby są łagodne, niezbyt uciążliwe – diagnoza stawiana jest późno, często w wyniku przypadkowego badania poziomu cukru we krwi.

Więcej informacji znajdziesz na stronie: benfogamma.pl

Oceń ten artykuł:
1 Gwiazdka2 Gwiazdki3 Gwiazdki4 Gwiazdki5 Gwiazdek

zobacz także