┼╗ycie z cukrzyc─ů

Hipoglikemia. Rodzaje, przyczyny, objawy niedocukrzenia ­čŹČ

6 listopada 2018

Zdj─Öcie autora
Małgorzata Duda
14 min read

Hipoglikemia (inaczej niedocukrzenie) to zbyt niski poziom cukru we krwi. Niedocukrzenie jest sytuacj─ů, kt├│ra mo┼╝e si─Ö zdarzy─ç ka┼╝demu diabetykowi i jest uwa┼╝ana za powik┼éanie cukrzycy. Co mo┼╝emy zrobi─ç, ┼╝eby nie dopu┼Ťci─ç do wyst─ůpienia tego zjawiska? Jak szybko rozpozna─ç hipoglikemi─Ö oraz jak reagowa─ç, gdy ju┼╝ nam si─Ö przydarzy? Najwa┼╝niejsze informacje o przyczynach i objawach hipoglikemii oraz jej leczeniu znajdziecie w artykule.

Teraz program Diabdis już za 49,99 zł miesięcznie

Zamawiaj─ůc us┼éug─Ö masz dost─Öp do edukatora, dietetyka i trenera personalnego

Co to jest hipoglikemia?

Zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego z 2016 roku┬áhipoglikemi─ů nazywamy obni┼╝enie st─Ö┼╝enia glukozy we krwi┬áponi┼╝ej 70 mg/dl (3,9 mmol/l), niezale┼╝nie od tego, czy towarzysz─ů temu charakterystyczne objawy, czy te┼╝ nie.

hipoglikemia na glukometrze

Wyst─Öpowanie stan├│w hipoglikemicznych oraz ich ci─Ö┼╝ko┼Ť─ç jest zwi─ůzana z typem cukrzycy, sposobem jej leczenia oraz ┼Ťwiadomo┼Ťci─ů i poziomem wyedukowania cukrzyka. Szczeg├│lnie istotna w nadchodz─ůcej hipoglikemii jest umiej─Ötno┼Ť─ç rozpoznawania objaw├│w┬ái wczesnego reagowania w takiej sytuacji.

Przeczytaj tak┼╝e czym jest hipoglikemia reaktywna.

Objawy hipoglikemii

Objawy, kt├│re zapowiadaj─ů hipoglikemi─Ö s─ů bardzo r├│┼╝ne, cz─Östo pojawiaj─ů si─Ö nagle, ale mog─ů te┼╝ wyst─Öpowa─ç stopniowo. Ich kolejno┼Ť─ç uzale┼╝niona jest od tego, jakie mechanizmy obronne nasz organizm uruchamia. Najcz─Ö┼Ťciej wyst─Öpuj─ůce symptomy to:

objawy hipoglikemii

Objawy niedocukrzenia zale┼╝─ů od st─Ö┼╝enia glukozy we krwi, a wdra┼╝ane post─Öpowanie uzale┼╝nione jest od ci─Ö┼╝ko┼Ťci hipoglikemii. Wi─Öcej informacji na ten temat znajdziecie w dalszej cz─Ö┼Ťci artyku┼éu.

Objawy hipoglikemii mog─ů pojawi─ç si─Ö dopiero przy znacznie ni┼╝szych warto┼Ťciach poziomu glukozy we krwi. Sytuacja taka jest cz─Östa zw┼éaszcza u os├│b choruj─ůcych od wielu lat na cukrzyc─Ö typu 1. Stan ten jest niebezpieczny, gdy┼╝ chory d┼éugo nie odczuwa ┼╝adnych niepokoj─ůcych objaw├│w, kt├│re mog┼éyby u┼Ťwiadomi─ç hipoglikemi─Ö i nie podejmuje ┼╝adnych dzia┼éa┼ä zapobiegawczych. Objawy hipoglikemii mog─ů te┼╝ wyst─ůpi─ç przy wy┼╝szych warto┼Ťciach glikemii (> 100 mg/dl). Dzieje si─Ö tak, gdy dochodzi do ich szybkiego obni┼╝enia (np. w wyniku wstrzykni─Öcia du┼╝ej dawki insuliny z powodu hiperglikemii).

Przyczyny hipoglikemii

Je┼Ťli jeste┼Ťmy w stanie rozpozna─ç, co wywo┼éuje hipoglikemi─Ö, mo┼╝emy podj─ů─ç odpowiednie kroki, aby nie doprowadzi─ç do takiej sytuacji. Z pewno┼Ťci─ů warto zwr├│ci─ç uwag─Ö na takie potencjalne przyczyny jak:

  • niedostosowana dawka insuliny lub leku hipoglikemizuj─ůcego do aktualnego poziomu cukru we krwi (zbyt du┼╝a lub ┼║le roz┼éo┼╝ona dawka insuliny, nieprawid┼éowe miejsce wstrzykni─Öcia, przedawkowanie lek├│w doustnych, b┼é─ůd pomiaru glukometru, zbyt du┼╝a przerwa mi─Ödzy wstrzykni─Öciem a spo┼╝ytym posi┼ékiem),
  • b┼é─Ödy w od┼╝ywianiu (pomini─Öty lub zbyt ma┼éy posi┼éek),
  • zbyt du┼╝y, nag┼éy wysi┼éek fizyczny, bez wcze┼Ťniejszego przygotowania ÔÇô bez zapewnienia dodatkowej porcji w─Öglowodan├│w,
  • spo┼╝ycie alkoholu, narkotyk├│w (etanol mo┼╝e wywo┼éa─ç hipoglikemi─Ö nawet po 36 godzinach od wypicia),
  • d─ů┼╝enie do szybkiej normalizacji warto┼Ťci hemoglobiny glikowanej (HbA1c),
  • nag┼éa redukcja masy cia┼éa.

Poni┼╝sza infografika odpowiada na pytanie jakie s─ů przyczyny hipoglikemii.
przyczyny hipoglikemii
Czy wiesz, ┼╝e Twoje nastawienie psychiczne i reagowanie na ma du┼╝y wp┼éyw na to, jak radzisz sobie z cukrzyc─ů? Przeczytaj artyku┼é psychologa i dowiedz si─Ö, jak reagowa─ç na hipoglikemi─Ö i hiperglikemi─Ö.

Nie┼Ťwiadoma hipoglikemia

Tak zwana nie┼Ťwiadomo┼Ť─ç hipoglikemii, okre┼Ťlana jako nieodczuwanie patologicznie niskich (< 70 mg/dl, tj. < 3,9 mmol/l) warto┼Ťci glikemii, jest traktowana jako powik┼éanie nadmiernie cz─Östo wyst─Öpuj─ůcych epizod├│w spadk├│w cukru. U os├│b, kt├│re jej do┼Ťwiadczaj─ů, pierwszym symptomem niedocukrzenia mo┼╝e by─ç ju┼╝ utrata ┼Ťwiadomo┼Ťci. Nie┼Ťwiadomo┼Ť─ç hipoglikemii jest powa┼╝nym przeciwwskazaniem do prowadzenia samochodu, obs┼éugi maszyn, uprawiania sportu. Najcz─Ö┼Ťciej dotyczy os├│b z wieloletni─ů cukrzyc─ů powik┼éan─ů neuropati─ů uk┼éadu autonomicznego.

Rodzaje hipoglikemii

Niedocukrzenie jest stanem, w kt├│rym konieczna jest w┼éa┼Ťciwa reakcja. Ignorowanie go┬ámo┼╝e prowadzi─ç do niebezpiecznych sytuacji. Jak si─Ö zachowa─ç podczas epizodu hipoglikemii? Wiele zale┼╝y od tego, jaki jest stopie┼ä nasilenia niedocukrzenia. W skrajnym przypadku potrzebne jest wsparcie ze strony innych os├│b.

RODZAJ HIPOGLIKEMII CHARAKTERYSTYKA,┬áOBJAWY POST─śPOWANIE

Lekka/Łagodna

Przy warto┼Ťciach rz─Ödu 50-70 mg/dl wyst─Öpuje uczucie g┼éodu, os┼éabienie, b├│l g┼éowy, niepok├│j, dr┼╝enie r─ůk.

Osoba chora najcz─Ö┼Ťciej czuje objawy spadku glikemii i mo┼╝e samodzielnie opanowa─ç sytuacj─Ö.

Po skontrolowaniu poziomu glikemii na glukometrze chory powinien natychmiast spożyć szybko wchłanialne węglowodany

10-20 g glukozy (np. w p┼éynie lub tabletkach) lub sacharoz─Ö ÔÇô dwie/trzy kostki cukru, s┼éodka herbata (ok. 150 ml). Zaprzesta─ç na czas ust─ůpienia objaw├│w dotychczasowej aktywno┼Ťci fizycznej/pracy.

Cukrzyk stosuj─ůcy CPWI powinen natychmiast przerwa─ç podawanie insuliny w pompie (wy┼é─ůczy─ç j─ů). Zawsze nale┼╝y oznaczy─ç glikemi─Ö po 10-15 minutach, aby upewni─ç si─Ö, ┼╝e dzia┼éania by┼éy skuteczne, a poziom glikemii wzrasta, (regu┼éa 15/15). Je┼Ťli warto┼Ť─ç glikemii si─Ö podnosi nale┼╝y spo┼╝y─ç w─Öglowodany z┼éo┼╝one, w┼é─ůczy─ç pomp─Ö.

UWAGA !!!

Nie należy spożywać batoników, czekolady, ponieważ obecny w nich tłuszcz spowoduje, że cukier zawarty w pokarmie będzie się wchłaniał znacznie dłużej.

Umiarkowana/Średnia

Warto┼Ťci ok. 30-50 mg/dl daj─ů objawy takie jak: wzmo┼╝ona potliwo┼Ť─ç, ko┼éatanie serca, l─Ök, b├│l brzucha, zaburzenia zachowania. Post─Öpowanie jak w hipoglikemii lekkiej.

Dodatkowo osobie chorej nale┼╝y pom├│c w spo┼╝yciu doustnie s┼éodkiego produktu. Wynika to z tego, ┼╝e wyst─Öpuj─ůce objawy mog─ů utrudni─ç racjonalne dzia┼éanie oraz uniemo┼╝liwi─ç szybk─ů reakcj─Ö.

Ci─Ö┼╝ka

W przypadku braku reakcji chorego, czy otoczenia na hipoglikemi─Ö ┼Ťredni─ů ÔÇô stan si─Ö pog┼é─Öbia. Poziom glukozy we krwi jest bardzo niski i zaczyna go brakowa─ç w m├│zgu.

Obni┼╝enie glikemii do warto┼Ťci 20-30 mg/dl z regu┼éy prowadzi do dezorientacji, utraty przytomno┼Ťci, ataku drgawek, rozwoju ┼Ťpi─ůczki hipoglikemicznej, doprowadzaj─ůc do stanu bezpo┼Ťredniego zagro┼╝enia ┼╝ycia a nawet do ┼Ťmierci chorego.

W sytuacji takiej m├│wimy o zjawisku neuroglikopenii.

Chory jest cz─Östo nieprzytomny. Nie nale┼╝y podawa─ç na si┼é─Ö nic s┼éodkiego do ust, poniewa┼╝ grozi to zach┼éy┼Ťni─Öciem.

Nale┼╝y poda─ç w formie zastrzyku preparat glukagonu. Mo┼╝e by─ç on aplikowany podsk├│rnie lub domi─Ö┼Ťniowo. Skuteczna dawka glukagonu u osoby doros┼éej w stanie niedocukrzenia to 1 mg, u dzieci < 6. r.┼╝. 0,5 mg. ┬áNale┼╝y monitorowa─ç poziom glikemii na glukometrze oraz wezwa─ç pogotowie ratunkowe. Konieczne jest w┼é─ůczenie leczenia szpitalnego.

Po przebytym głębokim niedocukrzeniu należy zmodyfikować dotychczasowe postępowanie farmakologiczne i niefarmakologiczne oraz zwielokrotnić kontrolę glikemii na glukometrze.

Nocna hipoglikemia

Nocna hipoglikemia jest najniebezpieczniejsz─ů sytuacj─ů dla diabetyka przyjmuj─ůcego insulin─Ö. Objawy nocnego niedocukrzenia s─ů cz─Östo zupe┼énie inne ni┼╝ przy spadkach glikemii w dzie┼ä. Mo┼╝e si─Ö zdarzy─ç, ┼╝e hipoglikemi─Ö w nocy prze┼Ťpimy, a niska glikemia b─Ödzie utrzymywa─ç si─Ö przez kilka godzin, co mo┼╝e si─Ö sko┼äczy─ç nawet utrat─ů przytomno┼Ťci.

Nocna hipoglikemia – jak j─ů rozpozna─ç?

Hipoglikemia w nocy wyst─Öpuje najcz─Ö┼Ťciej w wyniku intensywnego wysi┼éku w ci─ůgu dnia lub spo┼╝ycia kolacji ubogiej w odpowiedni─ů porcj─Ö w─Öglowodan├│w. Diabetycy cz─Östo przesypiaj─ů hipoglikemi─Ö i nie zdaj─ů sobie sprawy z jej wyst─ůpienia. Jedynymi objawami mog─ů by─ç silne pocenie si─Ö w trakcie snu, poranne b├│le g┼éowy, zm─Öczenie i z┼ée samopoczucie.

Jak mo┼╝emy sobie pom├│c w takiej sytuacji? Przede wszystkim warto zaplanowa─ç wtedy pomiar poziomu cukru w nocy mi─Ödzy godzin─ů 3.00 a 4.00. Je┼╝eli b─Ödzie on ni┼╝szy ni┼╝ 70 mg/dl pomo┼╝e nam spo┼╝ycie dodatkowej porcji w─Öglowodan├│w. ┬áDalsze dawkowanie insuliny warto skonsultowa─ç w trakcie zaplanowanej wizyty u lekarza w celu wprowadzenia modyfikacji w terapii.

nocna hipoglikemia - jak j─ů rozpozna─ç

Przyczyny nocnej hipoglikemii

Na niedocukrzenie w nocy mo┼╝e mie─ç wp┼éyw wiele czynnik├│w. Najcz─Östsz─ů przyczyn─ů spadk├│w glikemii w nocy s─ů:

Zbyt duża dawka insuliny do kolacji / ostatniego posiłku

Z powodu mniejszej porcji węglowodanów, niedokładnie policzonych wymienników węglowodanowych czy niezważonego posiłku.

Zbyt ma┼éa lub niew┼éa┼Ťciwie przygotowana kolacja

Je┼Ťli kolacj─Ö stanowi tylko sa┼éatka warzywna z dodatkiem mi─Ösa, sera lub w─Ödliny bez dodatku w─Öglowodan├│w lub je┼Ťli na kolacj─Ö sk┼éadaj─ů si─Ö tylko w─Öglowodany proste (np. owoce, ciastka), kt├│re szybko si─Ö wch┼éaniaj─ů, organizm nie b─Ödzie mia┼é w nocy wystarczaj─ůcej ilo┼Ťci energii. Kolacja powinna si─Ö sk┼éada─ç z w─Öglowodan├│w z┼éo┼╝onych o ni┼╝szym indeksie glikemicznym, wolno podnosz─ůcych glikemi─Ö (np. kromka ciemnego pieczywa), a tak┼╝e bia┼éek i t┼éuszczu (np. chuda w─Ödlina, twaro┼╝ek, jajko), kt├│re trawione s─ů d┼éu┼╝ej, podnosz─ůc glikemi─Ö po kilku godzinach po posi┼éku.

Warto r├│wnie┼╝ na kolacj─Ö zje┼Ť─ç du┼╝─ů porcj─Ö warzyw, np. w postaci sa┼éatki. Warzywa s─ů cennym ┼║r├│d┼éem b┼éonnika pokarmowego, kt├│ry r├│wnie┼╝ spowalnia wch┼éanianie w─Öglowodan├│w z posi┼éku. Tak skomponowany posi┼éek powoduje wolniejszy, d┼éu┼╝ej utrzymuj─ůcy si─Ö wzrost glikemii, co zmniejsza ryzyko niedocukrzenia w nocy. Hipoglikemie po zbyt du┼╝ej dawce insuliny do kolacji lub niew┼éa┼Ťciwym posi┼éku wyst─Öpuj─ů cz─Östo jeszcze przed po┼éo┼╝eniem si─Ö spa─ç, 2-3 godziny po kolacji lub we wczesnych godzinach nocnych.

Zbyt du┼╝a dawka bazalnej insuliny lub jej niew┼éa┼Ťciwe podanie

Podanie zbyt du┼╝ej dawki insuliny bazalnej (d┼éugodzia┼éaj─ůcej) mo┼╝e spowodowa─ç niedocukrzenia o 3-4 w nocy. Warto pami─Öta─ç, aby wieczorem podawa─ç ustalon─ů przez lekarza dawk─Ö tej insuliny, najlepiej o sta┼éej godzinie. Bie┼╝─ůcych wynik├│w glikemii nie powinno si─Ö r├│wnie┼╝ korygowa─ç przez zwi─Ökszanie dawki insuliny d┼éugodzia┼éaj─ůcej. Zbyt du┼╝a dawka insuliny d┼éugodzia┼éaj─ůcej mo┼╝e spowodowa─ç niedocukrzenie po 5-6 godzinach od podania, kiedy osi─ůga sw├│j szczyt dzia┼éania.

Analogowe insuliny d┼éugodzia┼éaj─ůce o bezszczytowym dzia┼éaniu mog─ů przyczynia─ç si─Ö do spadk├│w glikemii nawet przez 24 godziny od podania. Nale┼╝y wi─Öc rozwa┼╝nie podejmowa─ç decyzj─Ö o zwi─Ökszaniu dawek tych insulin. Nale┼╝y r├│wnie┼╝ pami─Öta─ç, aby insulin─Ö podawa─ç w tkank─Ö podsk├│rn─ů, a nie w mi─Ösie┼ä. Podanie insuliny w mi─Ösie┼ä mo┼╝e spowodowa─ç szybsze jej wch┼éoni─Öcie i dzia┼éanie.

Przeczytaj:┬áInsulina w leczeniu cukrzycy – rodzaje, przechowywanie i podawanie insuliny

Dłuższy, intensywny wysiłek fizyczny po południu lub wieczorem

Wi─Öksza wra┼╝liwo┼Ť─ç kom├│rek na insulin─Ö utrzymuje si─Ö nawet do kilku godzin ju┼╝ po zako┼äczonym wysi┼éku fizycznym. Podczas wysi┼éku fizycznego organizm czerpie energi─Ö z zapas├│w glukozy zgromadzonych g┼é├│wnie w w─ůtrobie i mi─Ö┼Ťniach w postaci glikogenu. Zapasy energii wykorzystywane s─ů r├│wnie┼╝ w nocy, kiedy nie jemy posi┼ék├│w. W czasie niedocukrzenia organizm czerpie energi─Ö z tych samych zapas├│w glukozy. Je┼Ťli po wysi┼éku fizycznym zapasy nie zostan─ů odbudowane (nie zjemy posi┼éku), ryzyko niedocukrzenia w porze snu b─Ödzie zdecydowanie wi─Öksze.

Spożywanie mocnego alkoholu po południu lub wieczorem

Alkohol jest toksyn─ů, dlatego w─ůtroba podejmuje natychmiastowe dzia┼éanie, aby usun─ů─ç go z organizmu. Metabolizowanie alkoholu blokuje jednak uwalnianie zapas├│w glikogenu (glukozy) w w─ůtrobie. Po mocnym alkoholu jeste┼Ťmy wi─Öc nara┼╝eni na ci─Ö┼╝kie niedocukrzenie. Pami─Öta─ç r├│wnie┼╝ nale┼╝y, ┼╝e w takiej sytuacji bezwzgl─Ödnie potrzebna jest glukoza podana do┼╝ylnie. Glukagon podany domi─Ö┼Ťniowo w zastrzyku r├│wnie┼╝ mo┼╝e nie zadzia┼éa─ç. W─ůtroba nie uwolni zapas├│w glikogenu, gdy trawi alkohol.

Przeczytaj: Cukrzyca a alkohol: jak alkohol działa na cukrzyka?

Objawy nocnej hipoglikemii

Objawy nocnych spadk├│w glikemii mog─ů si─Ö znacznie r├│┼╝ni─ç od tych, kt├│re zazwyczaj maj─ů miejsce w dzie┼ä. Cz─Östo s─ů charakterystyczne, indywidualne. Kiedy przebudzimy si─Ö w nocy, zawsze warto skontrolowa─ç glikemi─Ö.

Kiedy w nocy obni┼╝a si─Ö glikemia, najcz─Ö┼Ťciej wyst─Öpuj─ů:

  • zimne poty,
  • ko┼éatanie serca,
  • zm─Öczenie, b├│l g┼éowy,
  • bezsenno┼Ť─ç, pobudzenie,
  • koszmary senne,
  • wysoka glikemia rano.

Istnieje r├│wnie┼╝ niebezpiecze┼ästwo przespania niedocukrzenia w nocy. Niestety zdarza si─Ö to do┼Ť─ç cz─Östo. W├│wczas dzia┼éanie podejmuje w─ůtroba, uruchamiaj─ůc swoje zapasy glukozy zgromadzone w postaci glikogenu i tym samym ratuj─ůc nam ┼╝ycie. Efektem takiego zdarzenia jest cz─Östo wysoki cukier po przebudzeniu. W takiej sytuacji warto cz─Ö┼Ťciej kontrolowa─ç glikemi─Ö w nocy.

Zbyt du┼╝a dawka insuliny d┼éugodzia┼éaj─ůcej mo┼╝e powodowa─ç niedocukrzenia w porze snu. Je┼Ťli zwi─Ökszymy dawk─Ö d┼éugodzia┼éaj─ůcej insuliny z powodu wysokich glikemii rano, mo┼╝emy spowodowa─ç ci─Ö┼╝kie niedocukrzenia w nocy!

Zapobieganie nocnej hipoglikemii

Niestety nie ma jednej regu┼éy ani okre┼Ťlonych zasad post─Öpowania. Zawsze warto pami─Öta─ç, aby:

  • jada─ç na kolacj─Ö dobrze skomponowane posi┼éki,
  • podawa─ç insulin─Ö do tkanki t┼éuszczowej, a nie do mi─Ö┼Ťnia,
  • zawsze kontrolowa─ç glikemi─Ö przed po┼éo┼╝eniem si─Ö spa─ç,
  • cz─Ö┼Ťciej kontrolowa─ç glikemi─Ö po wysi┼éku fizycznym,
  • unika─ç mocnego alkoholu w godzinach wieczornych.

Zawsze warto r├│wnie┼╝ kontrolowa─ç glikemi─Ö w nocy, gdy by┼é to dla nas nietypowy dzie┼ä ÔÇô wi─Öcej wysi┼éku fizycznego, nietypowe posi┼éki, wi─Öcej stresu i emocji, ci─Ö┼╝kie niedocukrzenie w ci─ůgu dnia. Warto r├│wnie┼╝ sprawdzi─ç glikemi─Ö, gdy wieczorny pomiar wymaga┼é dawki korekcyjnej ÔÇô wra┼╝liwo┼Ť─ç kom├│rek na insulin─Ö jest znacznie wi─Öksza w pierwszych godzinach nocy ni┼╝ w dzie┼ä, st─ůd ryzyko hipoglikemii.

Glikemi─Ö warto skontrolowa─ç w nocy mi─Ödzy godzin─ů drug─ů a czwart─ů rano. Osoby korzystaj─ůce z pomp insulinowych r├│wnie┼╝ powinny rozwa┼╝nie dawkowa─ç insulin─Ö w bolusach przed┼éu┼╝onych na kolacj─Ö.

Ci─Ö┼╝ka hipoglikemia w nocy

Wielu pacjent├│w bagatelizuje hipoglikemi─Ö w nocy. Cz─Östo nie kontroluj─ů oni glikemii przed snem. Mo┼╝e si─Ö zdarzy─ç, ┼╝e zapasy glikogenu w w─ůtrobie s─ů zbyt ma┼ée (niewielki posi┼éek na kolacj─Ö). Hipoglikemia w nocy mo┼╝e by─ç ci─Ö┼╝ka. Mo┼╝e si─Ö okaza─ç potrzebna pomoc os├│b najbli┼╝szych, a nawet pomoc medyczna.

Takie do┼Ťwiadczenia cz─Östo ograniczaj─ů mo┼╝liwo┼Ť─ç dobrego wyr├│wnania glikemii u pacjenta. Obawa przed niedocukrzeniem jest na tyle silna, ┼╝e pacjenci celowo utrzymuj─ů wysokie glikemie w nocy. Niestety to niesie za sob─ů ryzyko rozwoju powik┼éa┼ä cukrzycy. Warto wi─Öc rozwa┼╝nie kontrolowa─ç cukrzyc─Ö wieczorami i w nocy.

Zjawisko Somogyi

Mo┼╝e zdarzy─ç si─Ö te┼╝ sytuacja, gdy po nocnym niedocukrzeniu rano budzimy si─Ö z wysokim poziomem cukru. Taki rodzaj nocnego efektu odbicia nosi nazw─Ö ÔÇ×zjawiska SomogyiÔÇÖaÔÇŁ. Wynika ono z wydzielania przez organizm hormon├│w kontrregulacyjnych ÔÇô hiperglikemizuj─ůcych, kt├│re pobudzaj─ů w─ůtrob─Ö do uwalniania zapas├│w glukozy zgromadzonych w postaci glikogenu. Wspomniane hormony daj─ů sygna┼é, ┼╝eby ÔÇ×uruchomi─ç rezerwyÔÇŁ. Poziom glukozy ro┼Ťnie, co mo┼╝emy zaobserwowa─ç mierz─ůc cukier glukometrem bezpo┼Ťrednio po przebudzeniu.

Ciekawostk─ů jest fakt, ┼╝e przez lata kwestionowano istnienie tego zjawiska. Dzisiaj wiadomo ju┼╝, ┼╝e przynajmniej u os├│b doros┼éych, rzeczywi┼Ťcie nic takiego si─Ö nie dzieje. Z najnowszych bada┼ä wynika, ┼╝e nie mamy takiego potencja┼éu wydzielania hormon├│w kontrreguluj─ůcych, kt├│re mog┼éyby w odpowiedzi na hipoglikemi─Ö doprowadzi─ç do hiperglikemii. Dr hab. n. med. Tomasz Klupa pisze w swoim artykule, ┼╝e ┬áco najwy┼╝ej dzi─Öki nim mo┼╝emy przej┼Ť─ç z hipoglikemii ci─Ö┼╝kiej do hipoglikemii umiarkowanej, b─ůd┼║ z hipoglikemii umiarkowanej do normoglikemii.

Leczenie hipoglikemii

Na rynku istnieje kilka produkt├│w, kt├│re szybko pomog─ů przy ci─Ö┼╝kiej hipoglikemii.

GlucaGen 1mg HypoKit ÔÇô to gotowy zestaw do jednorazowego podania w przypadku silnej hipoglikemii (najcz─Ö┼Ťciej z utrat─ů przytomno┼Ťci). Glukagon powoduje uwolnienie glukozy magazynowanej w w─ůtrobie i w kr├│tkim czasie podwy┼╝sza jej poziom we krwi. Dzia┼éa skutecznie zar├│wno po podaniu domi─Ö┼Ťniowym jak i ┬ápodsk├│rnym, zwi─Ökszaj─ůc glikemi─Ö w ci─ůgu 8-10 minut. Glukagon mo┼╝na wstrzykn─ů─ç w po┼Ťladek, rami─Ö lub udo. Lek ten zawsze powinien by─ç przy osobie choruj─ůcej na cukrzyc─Ö.

 


O Diabdis

Diabdis to program opieki i wsparcia dla cukrzyk├│w. W Diabdis czeka na Ciebie osobisty opiekun cukrzycowy, kt├│ry b─Ödzie Ci towarzyszy┼é i wspiera┼é Twoje wysi┼éki w przej─Öciu kontroli nad cukrzyc─ů. Do Twojej dyspozycji pozostaje tak┼╝e ca┼éy zesp├│┼é specjalist├│w, nie tylko edukator, kt├│ry odpowie na wszelkie pytania zwi─ůzane z cukrzyc─ů, kt├│re przyjd─ů Ci do g┼éowy, ale tak┼╝e grono ekspert├│w, kt├│rzy b─Öd─ů Ci─Ö wspiera─ç: dietetyk, psycholog, trener personalny oraz lekarz diabetolog.

Teraz program Diabdis już za 49,99 zł miesięcznie

Zamawiaj─ůc us┼éug─Ö masz dost─Öp do edukatora, dietetyka i trenera personalnego

Zapisz

Zapisz

Oceń ten artykuł:
1 Gwiazdka2 Gwiazdki3 Gwiazdki4 Gwiazdki5 Gwiazdek
  1. Polskie Towarzystwo Diabetologiczne.: Zalecenia kliniczne dotycz─ůce post─Öpowania u chorych na cukrzyc─Ö 2016, Diabetologia Kliniczna, tom 5, suplement A.
  2. Polska Federacja Edukacji w Diabetologii.: Zalecenia w opiece diabetologicznej, Warszawa 2016, 14-16.
  3. Szewczyk A.: Piel─Ögniarstwo diabetologiczne, PZWL, Warszawa 2014, 115-126.
  4. Szypowska A., Lipka M. i inni: Mam cukrzyc─Ö typu 1. Poradnik dla pacjenta i jego rodziny, Warszawa 2015, Edycja 3.
  5. Dilis P.: Hipoglikemia i jej aspekty, Analiza przypadków w pielęgniarstwie i położnictwie, PZWL, Warszawa 2015, 45-47.
  6. Kuczerowski R.: Hiperglikemia i hipoglikemia w cukrzycy typu 2 w pytaniach i odpowiedziach , Piel─Ögniarka diabetologiczna 2014, 12, 41-44.
  7. Klupa T.: Hipoglikemia w cukrzycy typu 1 co się zmieniło, co warto wiedzieć? , Pielęgniarka diabetologiczna 2014, 12, 53-55.
  8. www.mojacukrzyca.org
Zdj─Öcie autora
Małgorzata Duda |

Edukator diabetologiczny, Diabdis Przez 7 lat pracowa┼éam w Szpitalu Klinicznym z dzie─çmi choruj─ůcymi na cukrzyc─Ö. Wtedy zdoby┼éam najwi─Öksze do┼Ťwiadczenie z zakresu diabetologii. Specjalizuje si─Ö w temacie pomp insulinowych, sensor├│w, a tak┼╝e rozwi─ůzaniach technologicznych dla diabetyk├│w.

zobacz tak┼╝e