Dieta diabetyka

Owoce na talerzu diabetyka. Co warto o nich wiedzieć?

29 grudnia 2018

Zdjęcie autora
Agnieszka Szuwała
7 min read

Warzywa i owoce są bardzo dobrym źródłem błonnika pokarmowego oraz witamin i składników mineralnych. Ich optymalne spożycie ma ogromne znaczenie w leczeniu dietetycznym i kontroli cukrzycy. Ilość warzyw i owoców w diecie łącznie powinna wynosić do 600 g/dziennie, z czego 3/4 powinny stanowić warzywa, 1/4 owoce.

Teraz program Diabdis już za 49,99 zł miesięcznie

Zamawiając usługę masz dostęp do edukatora, dietetyka i trenera personalnego

Jedzenie warzyw i owoców

Warzywa i owoce są są skarbnicą składników odżywczych, dzięki którym zapobiegają chorobom cywilizacyjnym, chronią przed nowotworami i wzmacniają odporność. Świeże warzywa i owoce są źródłem wielu witamin, które trudno dostarczyć organizmowi w inny sposób. Warzywa i owoce są również źródłem węglowodanów. Niektóre gatunki zawierają ich więcej, inne mniej. Różnice dotyczą także tempa, w jakim węglowodany są przekształcane w glukozę (cukier prosty), która trafia do komórek. Z tego względu ich ilość w diecie diabetyka powinna być kontrolowana.

Owoce dla cukrzyka

owoce dla cukrzykaPytania o to, jakie są najlepsze owoce dla cukrzyka, pojawiają się bardzo często. Wątpliwości dotyczą zarówno tego, które owoce wolno spożywać, jak i w jakiej ilości. Przed nami sezon wiosenno-letni, w którym będziemy mieć do wyboru szereg świeżych polskich owoców. Warto więc rozwiać pewne wątpliwości, aby mieć pewność, że będziemy cieszyć się różnorodnymi smakołykami z korzyścią dla naszego zdrowia.

Owoce, podobnie jak warzywa są bogactwem naturalnych witamin i soli mineralnych, a także innych cennych składników jak błonnik pokarmowy, pektyny, przeciwutleniacze, fitoestrogeny, antocyjany i inne. Owoce jednak, w porównaniu z warzywami, zawierają większe ilości węglowodanów (10-25%), przede wszystkim prostych (glukoza, fruktoza), które nie pozostają bez wpływu na nasze wartości glikemii. Przy zjadaniu owoców musimy obliczyć wymienniki węglowodanowe i podać odpowiednią dawkę insuliny. W celu policzenia wymienników węglowodanowych i wymienników białkowo-tłuszczowych, skorzystaj z kalkulatora: Kalkulator

Ile owoców spożywać każdego dnia?

Do codziennej diety warto dołączyć 1-2 dużych owoców (np. jabłko, brzoskwinia, grejpfrut) lub drobnych owoców (jagód, malin, porzeczek). Najlepszym wyborem są owoce świeże lub mrożone bez słodkich i tłustych dodatków jak bita śmietana. 1 porcję owoców można czasem zastąpić niewielką ilością naturalnego soku bez dodatku cukru – najlepiej warzywnego. Soki owocowe szybko podnoszą poziom cukru we krwi, dlatego nie poleca się ich w codziennej diecie, mogą natomiast pomóc przy hipoglikemii.

5 zasad spożywania owoców dla cukrzyka

Podstawowa zasada diety diabetyka jest taka, że posiłki powinny być regularne, odpowiednio zbilansowane i różnorodne. Owoce to także część zdrowej diety. Są doskonałym źródłem witamin, składników mineralnych i innych ważnych elementów, ale zawierają również węglowodany. Na jakie owoce warto postawić? Poniżej kilka zdrowych zasad. Zapraszam do zapoznania się z nimi.

Policz wymienniki węglowodanowe i pamiętaj o insulinie

Owoce to źródło węglowodanów, głównie prostych (glukoza, fruktoza), które mają wpływ na wartości glikemii. Przed jedzeniem owoców policz więc wymienniki węglowodanowe i podaj odpowiednią dawkę insuliny.

Zwróć uwagę również na to, że jedna porcja owoców nie zawsze równa się jednemu WW. Jeżeli potrzebujesz pomocy, możesz sięgnąć po kalkulator wymienników węglowodanowych.

Spożywaj nie więcej niż dwie porcje owoców dziennie

Owoce to dobrodziejstwo natury, ale pamiętaj o zachowaniu umiaru w ich jedzeniu. Spożywaj maksymalnie dwie porcje w ciągu dnia. Ile wynosi jedna porcja? Przykłady znajdziesz na poniższej grafice.

porcja owoców dla cukrzyka

Uwaga! Owoce mają różną kaloryczność i zawartość węglowodanów. Takie owoce jak jabłka, gruszki, nektaryny, śliwki mirabelki, winogrona czy jeżyny zawierają znaczne ilości węglowodanów. Powinny one stanowić jedynie mały dodatek do posiłku, ponieważ mogą znacząco wpłynąć na stężenie glikemii. Niektórych owoców sezonowych (np. malin, truskawek, poziomek czy porzeczek) możesz zjeść znacznie więcej. Jako porcje owoców często wymienia się również soki owocowe. Lepiej unikaj soków owocowych, ponieważ szybko podnoszą poziom cukru we krwi. Wyjątkiem jest sytuacja, w której doświadczasz hipoglikemii.

Sprawdź indeks glikemiczny

Owoce mogą mieć różny indeks glikemiczny. Wybieraj więc te z niskim IG. Przykładowo: większość polskich owoców sezonowych ma niski indeks, ponieważ zawierają głównie fruktozę. Inne owoce, np. winogrona mają wysoki IG, gdyż  są bogate w glukozę, która niestety dość szybko podnosi stężenie cukru we krwi.

Chcesz wiedzieć więcej o indeksie glikemicznym? Przeczytaj artykuł o wysokim, niskim i średnim IG.

Przetwory owocowe – UWAGA

Owoce suszone, marynowane, dżemy i konfitury mają zazwyczaj znacznie więcej kalorii i więcej węglowodanów, które dodawane są jeszcze w procesie produkcji. Często mają również wyższy indeks glikemiczny. Śliwka świeża nie ma więc takich samych wartości odżywczych i kalorycznych jak śliwka suszona. Świeże truskawki mają inny indeks glikemiczny niż dżem truskawkowy.

Postaw na owoce sezonowe – nawet te mrożone

Polskie owoce sezonowe są bardzo dobrym wyborem. Sięgaj po nie (w rozsądnej ilości), gdy tylko się pojawią na sklepowych półkach i straganach.

Niektóre owoce sezonowe znajdziesz w sklepach poza sezonem w postaci mrożonek. Taka konserwacja owoców jest na pewno najzdrowsza. Niektóre witaminy i cenne składniki tracą swoją aktywność, ale po rozmrożeniu te owoce są mniej kaloryczne niż przetworzone. Mrożenie sprawia, że owoce tracą swoją formę, ale nadal świetnie nadają się np. do jogurtu naturalnego.

Czy owoce są zdrowe dla cukrzyka?

Korzystaj z dobrodziejstw owoców, szczególnie tych sezonowych. Pamiętaj jednak o liczeniu wymienników. W pierwszej kolejności wybieraj świeże owoce (zwłaszcza sezonowe) lub zastępuj je mrożonymi. Lepszym wyborem są zawsze owoce o niskim IG. Zachowajmy także umiar przy spożywaniu owoców pochodzących z odległych krajów. Często są nasycone substancjami konserwującymi, które nie pozostają bez wpływu na nasze zdrowie. Na koniec – pamiętaj o tym, że każdy diabetyk powinien obserwować swój organizm. Być może na niektóre owoce będziesz reagował odrobinę inaczej niż wynikałoby to z ogólnych prognoz.

Sprawdź także: Tabela owoców sezonowych z przeliczonymi wymiennikami węglowodanowymi

Warzywa i owoce: sięgaj po świeże!

Korzystajmy z dobrodziejstw warzyw i owoców, w szczególności w sezonie wiosenno-letnim, kiedy jest ich pod dostatkiem. Świeże, w postaci sałatek i surówek, dostarczają wielu składników odżywczych naszemu organizmowi, a także wykazują szereg właściwości prozdrowotnych. Wiele z nich, dzięki wysokiej zawartości błonnika pokarmowego, reguluje poziom glikemii.

Odpowiednie ilości warzyw i owoców mogą przyczynić się do ustabilizowania przebiegu cukrzycy. Dostarczanie odpowiednich wartości odżywczych, w tym węglowodanów, a także soli i minerałów, odpowiada za zachowanie podstawowych składników potrzebnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu, szczególnie przy diecie cukrzycowej. Nie bójcie się jeść warzyw i owoców w odpowiednich ilościach. Na pewno wyjdzie Wam to na zdrowie!

Konsultacja merytoryczna: Lilla Welzel, edukator diabetologiczny Diabdis.  


O Diabdis

Diabdis to program opieki i wsparcia dla cukrzyków. W Diabdis czeka na Ciebie osobisty opiekun cukrzycowy, który będzie Ci towarzyszył i wspierał Twoje wysiłki w przejęciu kontroli nad cukrzycą. Do Twojej dyspozycji pozostaje także cały zespół specjalistów, nie tylko edukator, który odpowie na wszelkie pytania związane z cukrzycą, które przyjdą Ci do głowy, ale także grono ekspertów, którzy będą Cię wspierać: dietetyk, psycholog, trener personalny oraz lekarz diabetolog.

Teraz program Diabdis już za 49,99 zł miesięcznie

Zamawiając usługę masz dostęp do edukatora, dietetyka i trenera personalnego

Oceń ten artykuł:
1 Gwiazdka2 Gwiazdki3 Gwiazdki4 Gwiazdki5 Gwiazdek
Zdjęcie autora
Agnieszka Szuwała |

Edukator diabetologiczny, Diabdis Od ponad 10 lat pracuję z osobami z cukrzycą jako dietetyk i edukator diabetologiczny. Mam doświadczenie w pracy z dziećmi i osobami dorosłymi. Doradzam i pomagam osobom z cukrzycą typu 1 i typu 2 w zakresie dobrego odżywiania, wysiłku fizycznego, nowoczesnych metod leczenia cukrzycy, jak np. pompy insulinowe.

zobacz także