Życie z cukrzycą

Spadek cukru we krwi i zestaw ratunkowy diabetyka

28 marca 2018

Zdjęcie autora
Beata Szklarek
1 Gwiazdka2 Gwiazdki3 Gwiazdki4 Gwiazdki5 Gwiazdek
6 min read

Każda osoba chorująca na cukrzycę musi się liczyć z tym, że może jej się przydarzyć nagły spadek poziomu cukru we krwi. Niedocukrzenie może wystąpić nagle. Aby objawy hipoglikemii ustąpiły jak najszybciej, musimy zjeść jakiś produkt zawierający 10-20 g glukozy.

Teraz program Diabdis już za 49,99 zł miesięcznie

Zamawiając usługę masz dostęp do edukatora, dietetyka i trenera personalnego

Niedocukrzenie

Objawy hipoglikemii mogą też wystąpić przy wyższych wartościach glikemii (powyżej 100 mg/dl), gdy dochodzi do jej szybkiego obniżenia.

Tak zwana nieświadomość hipoglikemii, określana jako nieodczuwanie patologicznie niskich (poniżej 70 mg/dl, tj. poniżej 3,9 mmol/l) wartości glikemii, jest groźnym powikłaniem częstego występowania hipoglikemii.

Nieświadomość hipoglikemii może być także spowodowana neuropatią autonomiczną.

Przyczyny spadku cukru we krwi

Główną przyczyną występowania hipoglikemii u chorych na cukrzycę jest nieodpowiednie dobranie do danej sytuacji dawki leków stymulujących produkcję insuliny lub samej insuliny. Poniżej przytaczamy inne najczęstsze przyczyny problemów ze zbyt niskim poziomem cukru we krwi.

Pomijanie posiłków lub posiłki opóźnione

Niespożycie lub opóźnienie posiłku jest jedną z głównych przyczyn występowania ciężkiej hipoglikemii.

Pacjenci, którzy przyjmują  pochodne sulfonylomocznika lub insulinę raz albo dwa razy na dobę, powinni każdego dnia przyjmować posiłki o stałych porach. Pozwala to zapobiec hipoglikemii.

Jeśli z jakichś powodów posiłek musi być opóźniony, należy zjeść małą ilość węglowodanów przed nim. Zapobiegniemy w ten sposób obniżeniu poziomu cukru we krwi (chyba że badanie glukometrem wykaże, że nie ma zagrożenia hipoglikemią).

Osoby stosujące insuliny szybkodziałąjące lub glinidy muszą pamiętać, że pominięcie lub znaczne opóźnienie posiłku po przyjęciu dawki insuliny może być bardzo niebezpieczne i doprowadzić do ciężkiej hipoglikemii.

Nieprawidłowe dawkowanie leków

Osoby stosujące terapię insuliną muszą starannie obliczać dawki insuliny. Jeśli przyjmowane do posiłków dawki będą za wysokie, może wystąpić niedocukrzenie.

Aktywność  fizyczna

Długotrwała  lub intensywna aktywność fizyczna prowadzi do zużycia zapasów glukozy (glikogenu) oraz zwiększa wrażliwość tkanek na insulinę. Po wysiłku fizycznym mięśnie będą uzupełniały glikogen, pobierając glukozę z krwi, co spowoduje obniżenie poziomu cukru we krwi.

Pamiętajmy,  że obniżenie poziomu cukru we krwi może wystąpić nawet do 48 godzin po aktywności fizycznej.

Należy zatem obserwować swój organizm i pamiętać o możliwości wystąpienia hipoglikemii. Do niedocukrzenia może prowadzić nie tylko sport ale również długie spacery, dłuższe zakupy, prace w ogródku czy intensywne prace domowe.

Alkohol

W trakcie spożywania alkoholu wątroba skupia się na jego metabolizmie. Zablokowany jest wówczas proces stopniowego uwalniania glukozy do krwi. Proces ten zwiększa ryzyko wystąpienia hipoglikemii.

Jest to szczególnie niebezpieczne, jeśli idziemy spać bez zapewnienia organizmowi wystarczającej ilości węglowodanów.

Stres

Stres najczęściej związany jest ze wzrostem poziomu cukru we krwi. Może jednak prowadzić do hipoglikemii.

Jeśli działamy pod wpływem stresu, możemy błędnie oszacować dawkę insuliny, zrobić podwójne wstrzyknięcie lub podać jej zbyt dużo.

Leki niecukrzycowe

Spadek poziomu cukru we krwi może przyspieszać stosowanie leków takich jak: Bactrim  (antybiotyk), beta-adrenolityki  (leki regulujące ciśnienie krwi), inhibitor oksydazy monoaminowej (MAO; leki przeciwdepresyjne, leki stosowane w leczeniu choroby Parkinsona), Pentamidyna (lek wykorzystywany w leczeniu konkretnego typu zapalenia  płuc), chinina (środek  wykorzystywany w leczeniu malarii), Tramal  (lek przeciwbólowy).

Wysokie temperatury

Pamiętajmy, że wysokie temperatury mogą przyśpieszać wchłanianie insuliny, gdyż zwiększają naszą wrażliwość na insulinę.

Zestaw ratunkowy dla diabetyka: spadek cukru we krwi

Wskazane jest, by diabetyk miał przy sobie tzw. zestaw ratunkowy.

Takie zestawy powinniśmy zawsze mieć między innymi:

  • w kieszeni (spodni, marynarki , płaszcza, odzieży służbowej itd.),
  • w bagażu podręcznym (torebce, plecaku, kosmetyczce itp.),
  • w samochodzie,
  • na działce,
  • przy stanowisku pracy,
  • przy łóżku.

W domu i w pracy takie zestawy powinny się znajdować w łatwo dostępnych miejscach.

Osoby z najbliższego otoczenia powinny zostać poinformowane o możliwości wystąpienia niedocukrzenia oraz o sposobach szybkiego reagowania.

W tzw. zestawie ratunkowym każdego cukrzyka oprócz produktów szybko podnoszących poziom cukru we krwi powinny znaleźć się także:

  • glukometr z zapasową baterią,
  • paski do glukometru,
  • nakłuwacz,
  • lancety,
  • gaziki,
  • GlucaGen HypoKit (z długim terminem ważności + instrukcja obsługi).

Osoba chora na cukrzycę powinna nosić przy sobie informację  o chorobie. Może to być opaska na przegubie ręki czy identyfikator z informacją o cukrzycy w portfelu.

Wczesne objawy

  • silne uczucie głodu
  • nudności i wymioty
  • niepokój
  • drażliwość i nerwowość
  • osłabienie
  • bladość
  • zlewne poty
  • przyspieszone bicie serca
  • umiarkowany wzrost ciśnienia
  • rozszerzone źrenice.

Późniejsze ciężkie objawy

  • trudności z kojarzeniem i myśleniem
  • zaburzenia orientacji
  • zaburzenia mowy i koordynacji ruchów
  • zaburzenia pamięci
  • drgawki
  • utrata pamięci
  • śpiączka.

Objawy spadku cukru we krwi mogą przypominać objawy zakochania, upojenia alkoholowego, a nawet szaleństwa. Chorzy na cukrzycę powinni nosić na nadgarstku bransoletkę z informacją o chorobie lub kartę informacyjną w portfelu. Zdarza się , że osoba z niedocukrzeniem trafia do izby wytrzeźwień, gdzie nie jest jej udzielana pomoc lekarska.

Produkty szybko podnoszące poziom cukru we krwi

  • WW płynna glukoza (1½ saszetki),
  • dextro,
  • glucarb – pastylki do ssania (pięć pastylek),
  • tabletki z glukozą (wg zaleceń na ulotce),
  • glukoza Mint (wg zaleceń na ulotce),
  • cukier (3 kostki lub 3 łyżeczki od herbaty, lub 3 saszetki cukru), najlepiej rozpuszczony w małej ilości wody,
  • napoje słodzone cukrem (ok. 150 ml coca-coli),
  • soki owocowe,
  • miód (trzy łyżeczki).

Gdy wystąpi niedocukrzenie, powinniśmy jeść produkty zawierające węglowodany proste , które szybko podnoszą poziom cukru we krwi.  Nie należy spożywać produktów zawierających tłuszcz (tłuszcz spowalnia wchłanianie węglowodanów): czekolady , wafelków, batonów, chleba z masłem itd. Nie zaleca się również jedzenia cukierków.

W większości przypadków hipoglikemii można uniknąć. Wiedza na temat tego, kiedy i w jaki sposób działają leki przeciwcukrzycowe lub insulina, może przyczynić się do zmniejszenia ryzyka wystąpienia hipoglikemii.

Chcesz wiedzieć więcej o hipoglikemii? Przeczytaj artykuły!

Hipoglikemia: przyczyny, objawy i leczenie.

Hipoglikemia reaktywna: objawy, przyczyny i leczenie


O Diabdis
Diabdis to program opieki i wsparcia dla cukrzyków. W Diabdis czeka na Ciebie osobisty opiekun cukrzycowy, który będzie Ci towarzyszył i wspierał Twoje wysiłki w przejęciu kontroli nad cukrzycą. Do Twojej dyspozycji pozostaje także cały zespół specjalistów, nie tylko edukator, który odpowie na wszelkie pytania związane z cukrzycą, które przyjdą Ci do głowy, ale także grono ekspertów, którzy będą Cię wspierać: dietetyk, psycholog, trener personalny oraz lekarz diabetolog.

Zdjęcie autora
Beata Szklarek |

Edukator diabetologiczny, Diabdis Jestem pielęgniarką, posiadam specjalizację z zakresu edukacji diabetologicznej. Mam doświadczenie w pracy z pacjentami, a edukacją cukrzycową zajmuję się od 10 lat. Posiadam certyfikat trenera pompowego Medtronic.

zobacz także